บัวหลวง

บัวหลวง (Lotus, Egyptian Lotus, Sacred Lotus) เป็นพืชสมุนไพรจำพวกพืชล้มลุก ที่มีชื่อเรียกตามท้องถิ่นต่างๆ เช่น บัว, บัวอุบล, โกกระณต และอื่นอีกมากมายตามจังหวัดต่างเขาจะเรียกกัน หรือเขมรเรียก โช้ค เป็นต้น บัวหลวงนั้นมีอยู่หลากหลายสายพันธุ์มีชื่อเรียกที่ไม่เหมือนกัน ขึ้นอยู่กับลักษณะและขนาดของดอก ทั้งนี้ โดยนอกจากนิยมนำไปไหว้พระแล้ว ยังนำเม็ดบัวมารับประทานกันด้วยนะครับ โดยเฉพาะคนเฒ่าคนแก่วัยผู้สูงอายุ เม็ดบัวที่เป็นสินค้านำเข้าจากจีนนั้นได้รับความนิยมเนื่องจากมีขนาดของเม็ดบัวที่ใหญ่กว่าของไทยเรานั่นเอง

ลักษณะทั่วไปของบัวหลวง

สำหรับต้นบัวหลวงนั้นจัดเป็นไม้ล้มลุกที่มีอายุยืนหลายปี เติบโตได้ดีในดินเหนียว โดยลำต้นของบัวหลวงนี้สามารถอยู่ได้ทั้งใต้ดินและน้ำ โดยมีเหง้าเป็นท่อนยาวๆ เมื่อนำมาตัดแนวขวางจะเป็นรูกลมๆ หลายรู และมีไหลบัวที่สามารถเจริญเติบโตเป็นต้นใหม่ได้ ซึ่งโดยปกติสามารถขยายพันธุ์ได้ทั้งการใช้เมล็ดและการแยกไหลบัว ส่วนใบนั้นจะออกเป็นใบเดี่ยวขนาดใหญ่ ขอบเรียบเป็นคลื่น เมื่อเป็นใบอ่อนจะลอยอยู่ปริ่มน้ำ แต่เมื่อเป็นใบแก่จะชูขึ้นพ้นน้ำ และดอกนั้นจะออกเป็นดอกเดี่ยวมีทั้งสีชมพูหรือขาว ซึ่งกลีบของดอกบัวหลวงนี้จะมีเยอะเรียงแบบซ้อนชั้นกันอยู่ ส่วนฝักบัวนั้นภายในมีผลอ่อนจำนวนมาก โดยมีผลทรงกลมรีเป็นกลุ่มหลายเมล็ดอยู่บริเวณฝักรูปกรวยภายในดอก และมีดีบัวอยู่ในเม็ดบัว ซึ่งดีบัวนี้จะไม่มีกลิ่นแต่มีรสชาติขมมาก ซึ่งดอกและผลของบัวหลวงนี้จะเจริญเติบโตได้ดีในระหว่างเดือนสิงหาคม-ธันวาคม

ประโยชน์และสรรพคุณของบัวหลวง

ใบอ่อนจะช่วยบำรุงร่างกายให้ชุ่มชื้น ให้รสฝาดเปรี้ยว ใบแก่ ช่วยบำรุงโลหิต แก้ไข้ และแก้ริดสีดวงจมูก ให้รสฝาดเปรี้ยวเมาเล็กน้อย ดอกช่วยบำรุงหัวใจ บำรุงครรภ์ ทำให้คลอดลูกได้ง่าย และแก้ไข้ แก้เสมหะและโลหิต ให้รสฝาดหอม เกสร ช่วยบำรุงครรภรักษา แก้ไข้รากสาด รวมทั้งแก้ไข้จากพิษร้อน และชูกำลังให้แข็งแรง ให้รสฝาดหอม ฝัก ช่วยแก้อาการท้องเสีย ขับรก และแก้พิษจากเห็ดเมา ให้รสฝาดหอม เมล็ด ช่วยแก้อ่อนเพลีย บำรุงกำลัง บำรุงไขข้อ รวมทั้งแก้ร้อนในกระหายน้ำ ช่วยให้กระชุ่มกระชวย ตลอดจนขับเสมหะ แก้ดีพิการ หรือพุพอง และแก้อาเจียน เพิ่มไขมันในร่างกาย ให้รสหวานมัน เปลือกฝัก ช่วยสมานแผลในมดลูก และแก้ท้องเดิน ให้รสฝาดหอม ดีบัวช่วยแก้กระหายน้ำ ขยายหลอดเลือดหัวใจ และแก้น้ำกามเคลื่อนขณะนอนหลับ ให้รสขม เปลือกหุ้มเมล็ด ช่วยคุมธาตุ สมานแผล และแก้ท้องร่วง ให้รสฝาด ก้านดอก ช่วยแก้ริดสีดวงจมูก ให้รสเย็นเมา เหง้า (ราก)  ช่วยบำรุงกำลัง ขับเสมหะ แก้ร้อนในกระหายน้ำ รวมทั้งแก้ดีพิการ หรือพุพอง และแก้อาเจียน ให้รสหวานเย็นมัน